"Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống" là phần tiếp nối nhân văn của "Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không"
Nói "Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống" là phần tiếp nối nhân văn của "Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không" vì 2 cuốn đặt cạnh nhau giống như 2 nửa của cùng 1 câu chuyện về Sống - Chết trong bệnh viện. Một cuốn kết thúc ở "dấu chấm", cuốn kia mở ra "dấu phẩy".
Từ "đối diện cái chết" đến "biến cái chết thành sự sống" với "Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không" của Paul Kalanithi dừng ở câu hỏi: Khi bác sĩ trở thành bệnh nhân, khi cái chết không thể tránh, thì ta sống những ngày cuối thế nào? Cuốn sách khép lại với sự ra đi của Paul. Đọc xong ta hụt hẫng, thấy sự hữu hạn đè nặng.
Đến "Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống" của Joshua Mezrich trả lời tiếp: Nếu một người phải chết, thì cái chết đó có thể cứu bao nhiêu người? Sách nhặt chính "nỗi đau hữu hạn" của Kalanithi và biến nó thành hy vọng. 1 người chết não có thể cho đi tim, gan, thận, giác mạc... để 5-6 người khác được "thở tiếp".
=> Kalanithi nói về "chết". Mezrich nói về "chết để ai đó được sống". Đó là bước tiếp theo về mặt nhân văn.

Về góc nhìn từ "bệnh nhân" đến "bác sĩ trao sự sống" thì cả 2 tác giả đều là bác sĩ phẫu thuật thần kinh/ghép tạng, đều đứng ở ranh giới sự sống. Kalanithi viết khi anh ở bên kia bàn mổ - vai trò "người bệnh". Anh tuyệt vọng tìm ý nghĩa trước khi hết thời gian. Còn Mezrich viết khi anh ở bên này bàn mổ - vai trò "người trao sự sống". Anh căng thẳng 8 tiếng trong phòng mổ để "đánh cắp" sự sống từ tử thần. Hai cuốn bù trừ cho nhau: Nếu Kalanithi khiến ta hiểu cảm giác của người sắp mất, thì Mezrich cho ta thấy nỗ lực của người đang giành lại sự sống.
Thông điệp từ "chấp nhận" đến "hành động" là điểm "nhân văn" nhất. Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không dạy ta chấp nhận. Chấp nhận bệnh tật, chấp nhận mất mát, chấp nhận viết nốt những trang cuối cho con gái Cady. Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống dạy ta hành động. Hành động bằng cách hiến tạng, bằng cách không lãng phí 1 cái chết, bằng cách tin rằng mất mát có thể nhân lên thành sự sống. Paul kết sách bằng câu hỏi để lại. Joshua trả lời bằng những ca mổ cụ thể. Giống như Paul đặt ra bài toán và Mezrich đi tìm lời giải.
Nếu coi Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không là chương cuối về cái chết cá nhân, thì Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống là chương mở đầu về cái chết có ý nghĩa cho cộng đồng. Một cuốn khiến bạn khóc vì "một người ra đi". Cuốn kia khiến bạn khóc vì "một người ra đi nhưng 5 người được ở lại". Thế nên mình và nhiều bạn hay đọc theo cặp này, đọc Khi Hơi Thở Hóa Thinh Không để hiểu sự mong manh, đọc Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống để tìm lại niềm tin.
"Chúng tôi là những người quản lý nội tạng của người hiến tặng, là những người được giao nhiệm vụ giúp họ trao tặng những món quà cao quý này. Đó là một trách nhiệm nặng nề, nhưng chúng tôi đảm nhận nó với sự tôn trọng và niềm tự hào vô bờ bến. Trong mọi lĩnh vực khác của y học, chúng ta dành cả đời để cố gắng chống lại tử thần, bảo vệ bệnh nhân trước sự tấn công của bênh tật, xoa dịu những cơn đau do ung thư, đau tim và chấn thương gây ra. Ghép tạng thì khác. Trong lĩnh vực này, chúng tôi giành lại sự sống từ tay tử thần. Với chúng tôi, cái chết là điểm khởi đầu." (Chương 14 - Khi Cái Chết Hóa Thành Sự Sống)
Bạn thấy đoạn nào trong 2 cuốn làm bạn cảm nhất?