Sự ganh tị với một người có thể dẫn đến cái chết cho hàng triệu người ra sao?

Darwin nổi tiếng với khái niệm “chọn lọc tự nhiên”. Tuy vậy, ông cũng bị một số người coi như tội đồ vì khi học thuyết của ông dẫn đến sự phân biệt chủng tộc, đỉnh điểm là khi Đức quốc xã tiến hành “chọn lọc” giống người. Người ta gọi đó là “Thuyết Darwin xã hội”.

Tuy vậy, người nhiệt tình thúc đẩy những phong trào tai hại này không phải Darwin mà chính là em họ của ông - Galton.

Galton chào đời vào mùa đông năm 1822 - cùng năm với Gregor Mendel - và sau anh họ Charles Darwin của ông 13 năm. Galton cũng được xem là một thần đồng từ thuở ấu thơ nhưng thiếu sự cần cù và kiên nhẫn, ông theo đuổi nhiều lĩnh vực rồi lại sớm từ bỏ.

Năm 1859, Galton đọc “Nguồn gốc các loài” của Darwin và cảm thấy say mê với “lĩnh vực tri thức hoàn toàn mới mẻ” này. Ông quyết định sẽ nghiên cứu về di truyền.

“Nhưng ông là một nhà thực nghiệm cực tồi” - Siddhartha Mukherjee viết. “Những con thỏ chết vì sốc, và những cây leo khô héo trong vườn ông. Chán nản, Galton quay sang nghiên cứu người.” (Tai hoạ bắt đầu từ đây)

Galton bắt đầu xây dựng lại phả hệ của những người kiệt xuất. Ông phát hiện người có tiếng tăm hình như có quan hệ họ hàng. Sự xuất chúng, Galton biện luận, có tính di truyền.

Galton đã công bố nghiên cứu của mình trong một cuốn sách đầy tham vọng “Thiên tài di truyền”. Nó không được mấy ai tiếp nhận. Darwin đọc qua về cuộc nghiên cứu, nhưng không bị thuyết phục lắm, cũng đã khen lấy lệ: “Trong một ý nghĩa nào đó chú đã cải tâm được một đối thủ rồi đấy, vì tôi luôn cho rằng, ngoại trừ những thằng ngu, con người không khác nhau nhiều lắm về trí tuệ, chỉ có nhiệt tâm và làm việc tích cực mà thôi.”

Sau đó một khoảng thời gian Galton thôi ý định làm bất kỳ nghiên cứu phả hệ nào nữa. Nhưng tư tưởng về sự xuất chúng được di truyền đã dẫn ông đến với thuyết ưu sinh - tức sự chọn lọc nhân tạo để tạo ra một giống người ưu việt.

“Điều mà thiên nhiên làm một cách mù quáng, chậm chạp và tàn nhẫn, con người có thể làm một cách khôn khéo, mau lẹ, và nhân từ”, Galton viết.

Ông sáng lập một tập san, Eugenics Review, tán thành không chỉ việc gây giống chọn lọc mà cả sự triệt sản chọn lọc nữa. Kết quả cho những nỗ lực không ngừng của ông là cơn ác mộng của hàng triệu người - những người phải sống trong sự chọn lọc xã hội, bị loại bỏ như trong Thế chiến II.

- Tham khảo: Gen - lịch sử và tương lai của nhân loại | Siddhartha Mukherjee -