Hồi ức của người lính trong đêm lửa đạn
“Mưa...
Những đợt mưa xối xả, xiên xiên trong làn gió bấc, như cố xua đi đám mây được tạo bởi pháo chụp lúc chiều.
Anh đứng tựa vào vách hào, vuốt vuốt khuôn mặt sũng nước, rồi ngước mặt nhìn về phương Bắc.
Một chấm xanh nhỏ, chưa bằng lòng bàn tay khiến anh xao xuyến. Ở nơi xa ấy, là hậu phương, là gia đình, là cha mẹ anh...”
Đó là đoạn trích đầy ám ảnh trong cuốn sách “Chúng tôi lên đường, tuổi 20 - Hồi ức một thế hệ đi qua chiến tranh”, nơi tác giả Trịnh Hoà Bình tái hiện lại những giây phút khốc liệt và bi tráng tại Thành Cổ Quảng Trị giai đoạn 1972.

Khi màn đêm buông xuống, những chiếc pháo sáng lập loè khiến khu vực An Tiêm, Chợ Sải trở nên ma mị hơn.
Cọc sắt lô nhô xen lẫn đám kẽm gai bùng nhùng nơi tiểu đội anh vừa chiến đấu lúc chiều dần hiện rõ.
Cũng tại đây, nỗi đau mất mát hiện hữu rõ nét hơn bao giờ hết.
“Hùng đã hy sinh. Nó lãnh nguyên một trái M79 vào ngực”.
“Trung thì xém chết với khẩu súng phun lửa của thủy quân lục chiến, Nguyễn Sơn ăn gọn ba viên AR15 vào cái tạp dề trước bụng”.
Nhận lệnh rút sang bên kia sông, nhân vật chính lần theo vách hào và tình cờ phát hiện ra một điều đặc biệt.
“Đó là một cái cống. Trần cống thấp, anh phải cúi lom khom, tay quờ quặng vào nắp cống”.
“Đây đó, những chiếc đèn ống bơ được thắp bởi dầu luyn xả khói mờ mịt, hắt ra một thứ ánh sáng đùng đục”.
“Anh cúi xuống, gắng nhìn. Đó là một cậu thương binh, băng bó đầy người. Trong cống, còn nhiều thương binh như thế nữa, đang lả đi trong đau đớn”.
Anh tiếp tục di chuyển đến mép sông, nơi dòng nước đêm đó như đang sôi sục dưới đạn pháo và sấm sét.
Trong tình thế ngặt nghèo, anh tự tạo phao từ vỏ thùng lương khô và miếng ni lông cũ, đồng thời giúp đỡ một người đồng đội không biết bơi qua sông.
“Dòng nước lạnh làm anh nghẹt thở, muốn ho mà phải cố nhịn”.
“Có tiếng Tươi sặc nước. Anh gắng sức nương theo dòng mà đẩy bạn về phía trước”.
Dù có những lúc kiệt quệ, muốn buông xuôi, nhưng bản năng sinh tồn cùng khát vọng hòa bình đã tiếp thêm sức mạnh giúp người chiến sĩ bước tiếp.
Để rồi, khép lại cuộc hành trình trong sự vất vả và gian nan.
“Anh nằm đó, bên bờ sông Thạch Hãn. Bầu trời vẫn vũ của đêm chiến tranh như đang nghiến răng hầm hè. Cuộc chiến đấu vẫn đang chờ ở phía trước...”
Cuốn hồi ức ấy không chỉ là những tư liệu lịch sử chân thực. Nó còn là lời nhắc nhở sâu sắc về giá trị của hòa bình - thứ được đánh đổi bằng chính tuổi trẻ và máu xương của cả một thế hệ.
- Biên soạn: Lịch và Sử -