Lịch sử bí mật của vàng - Dominic Frisby

Minh Ngọc
Thứ Hai, 06/07/2026 4 phút đọc
Nội dung bài viết

“Dành tặng cho người mẹ xinh đẹp của tôi, người đầu tiên tôi từng thấy đeo vàng, và cha tôi, người đã trả tiền cho món đó”. Đây là câu mở đầu đầy dí dỏm cho một chủ đề luôn là khao khát của con người từ xa xưa đến nay: sở hữu Vàng. Dưới ngòi bút của người đã hơn hai thập kỷ nghiên cứu về vàng, toàn bộ những gì bạn cần biết về vàng đã ở được gói ghém vừa vặn trong khoảng hơn 300 trang sách kèm theo đầy những sự giải trí trong cách kể chuyện hài hước của chuyên gia người Anh này. 

Ở ngay chương đầu tiên, vị thế của vàng đã được khẳng định. Không có chất nào bền lâu như vàng - không phải kim cương, không phải tungsten carbide… Vàng không bị ăn mòn, không xỉn màu hay mục rã, cũng không bị phân huỷ theo thời gian và không bao giờ mất đi ánh sáng của mình. Bên cạnh đó, với tính dẻo cực cao, bạn có thể tạo hình vàng thành bất cứ món gì, kích thước và hoa văn nào như ý. Đây cũng chính là giá trị nội tại đã giúp vị thế của vàng xác lập từ thời cổ xưa cho đến các biến đổi của thời đại, cũng như lịch sử hình thành của các quốc gia. Sự thực là sự thịnh vượng của mỗi quốc gia luôn gắn liền với lượng tài sản mà họ nắm giữ, trong đó, lượng vàng trong két của nước đó chính là sự bảo chứng rõ nhất.

Tác giả cũng khẳng định xuyên suốt cuốn sách, vàng không hẳn để làm phương tiện trao đổi giá trị mà là phương tiện lưu trữ giá trị. Điều này càng rõ hơn khi sự phát triển của tiền tệ thế giới thay đổi hoàn toàn sau khi chế độ bản vị vàng kết thúc, tổng thống Nixon đưa nước Mỹ rời khỏi bản vị vàng vào tháng 8 năm 1971. Với việc các đồng tiền pháp định mở rộng quá nhanh và lượng tiền in ra từ “hư không” lớn dần theo từng năm, sự càn quét của lạm phát, mất giá sức mua đồng tiền, người lao động phấn khởi khi được tăng lương 5%, nhưng nếu lạm phát là 7% thì thực ra anh ta đang kiếm được ít hơn trước. Tác giả cũng đã dẫn chứng nhiều số liệu, biểu đồ… để chứng minh, quy chiếu mọi thứ về theo giá vàng, thứ mất giá chính là ở giá trị các đồng tiền giấy.

Những câu trích dẫn quen thuộc, những điển tích thú vị và đầy tính giải trí, cách kể về lịch sử của vàng đầy sinh động và dễ hiểu, thay vì những sự kiện, những mốc thời gian khô khan. Đơn giản như các đơn vị đo của vàng, đã có từ thời xa xưa, khi chưa có hệ thống đo lường khoa học, con người đo vàng bằng những đơn vị đo cực kì thân thuộc và dễ dàng như: inch (bề rộng ngón tay cái), foot (bền rộng 1 bàn chân), cubit (khuỷu tay tới đầu ngón tay ~ 1 foot rưỡi), yard (một bước đi ~ 3 foot), mina ~ pound (xấp xỉ 1 nắm tay), các hệ đo nhỏ hơn như: grain (hạt lúa mì), barleycorn (hạt lúa mạch ~ sau này là hệ met ở châu Âu), và carat (bằng 4 grain). Vàng nguyên chất là 24 carat, hợp kim chứa 50% vàng và 12 carat.

Vàng là khởi nguồn của sự thịnh vượng, là đích đến của sự khao khát, nhưng cũng là nguyên do của những đau khổ. Sự tranh giành vàng đã dẫn đến những cuộc chiến đẫm máu, là bắt đầu của những đế chế mới, và cũng là kết thúc cho những vương quyền lâu năm được tác giả kể chi tiết trong tác phẩm. Trong thời đại mới, khi những liên minh bắt đầu hình thành để ngăn sự thống trị của đồng Dollars (như BRICS…), vàng dần lấy lại vị thế của mình, tuy nhiên, để thế giới quay trở lại giai đoạn bản vị vàng như trước đây là điều gần như không thể. Khi mọi thứ phải thay đổi để thích nghi với thời đại mới, giá trị nguyên bản lại quay về với vàng.

-Omega+ Buddies Son Mai-

"Súng, Thép và Vi trùng" – Khi lịch sử được giải thích bằng địa lý thay vì chủng tộc

Thứ Hai, 06/07/2026 3 phút đọc

Mình chia nhỏ từng phần, đọc đi đọc lại những đoạn chưa hiểu, mang sách theo bên mình dù khá nặng và tranh thủ nghe lại... Đọc tiếp

Những cuốn sách về Nhật Bản giúp nhìn lại hành trình thay đổi của một dân tộc

Những cuốn sách về Nhật Bản giúp nhìn lại hành trình thay đổi của một dân tộc

Thứ Tư, 01/07/2026 5 phút đọc

Làm thế nào một đất nước từng khép kín suốt hàng thế kỷ lại có thể mở cửa, cải cách và vươn lên thành một trong... Đọc tiếp

Hoàng đế của biển cả: Góc nhìn về Hốt Tất Liệt

Hoàng đế của biển cả: Góc nhìn về Hốt Tất Liệt

Thứ Hai, 29/06/2026 9 phút đọc

Cuốn sách này tương đối dễ đọc, có chú thích của biên tập hay người dịch rõ ràng, phần trích dẫn từ các nguồn tài liệu... Đọc tiếp

Khi tiến hóa không chỉ là sinh học

Khi tiến hóa không chỉ là sinh học

Thứ Bảy, 27/06/2026 2 phút đọc

Đọc lâu vì khó hiểu Đọc lâu vì văn rất hay Khỏi phải nói đã bao nhiêu lần quyển này được "khen" là thổi bay não người đọc... Đọc tiếp

Nội dung bài viết