Một cuộc hành trình về lịch sử của vàng
Bích Ngọc
Thứ Sáu,
29/05/2026
5 phút đọc
Nội dung bài viết
May mắn được chọn làm độc giả review cuốn sách này. Mình khá hào hứng dù đúng vào đợt chạy Deadline mệt bở hơi tai, nhưng mình cũng tranh thủ ngày nghỉ, giờ nghỉ đi 1 mạch xuyên 18 chương sách khá thú vị của tác giả Dominic Frisby, một nhà kinh tế học, diễn viên lồng tiếng vô cùng đa tài, hóm hỉnh và khó đoán. Khởi đầu cuốn sách với lời đề tặng dí dỏm, mình nghĩ chắc tác giả sẽ đưa vào tác phẩm này nhiều đoạn hội thoại châm biếm và hài hước. Nhưng mình đã nhầm. Cuốn sách này chứa đựng vô cùng nhiều kiến thức lý thú, xoay quanh vàng, lồng ghép nhiều nội dung về địa lý, lịch sử, khoa học tự nhiên và kinh tế học. Cách diễn đạt dễ hiểu, logic kết hợp giữa kể chuyện, diễn giải và đưa các chi tiết thú vị làm phong phú thêm chủ đề chính. Khởi đầu với chương 1 tổng quan về vàng, về tính lí hoá, tính kinh tế và kết bằng lời dẫn nhập. Tác giả đưa chúng ta đi 1 cuộc hành trình, từ khi nguyên tố sinh ra từ vũ trụ tới khi con người tiền sử phát hiện các hạt vàng sa thạch dưới lòng sông, vàng gắn liền với các nền văn minh sơ khởi, qua các truyện thần thoại, những điển tích mà tác giả diễn giải cho chúng ta hiểu được người xưa căn cứ vào đâu để xây dựng lên những chuyện thần thoại đó.
Sau đó là thời kì cổ đại khi vàng là một trong những yếu tố song hành cùng sự thịnh vượng và sụp đổ của các triều đại. Những nền văn minh phát triển và suy tàn cùng vàng. Tác giả khéo léo lồng ghép những chi tiết thú vị về đơn vị đo, những thông tin về đại lượng đo, cách người xưa tính toán lượng vàng. Tất cả những kiến thức này được diễn tả một cách dễ hiểu, dễ đọc, gắn với đời sống và lịch sử, chứ không chỉ xoay quanh nội dung về Vàng, khiến cho người đọc không nhàm chán và có những quãng nghỉ nhỏ để theo dõi phần tiếp theo. Những chương tiếp theo, chúng ta được du ngoạn cả về không gian và thời gian, từ đế quốc Mali cho tới Châu Mỹ với những cuộc chiếm đóng của người Tây Ban Nha, nếu bạn từng đọc cuốn "Súng, Thép và Vi trùng" hẳn những chương này bạn sẽ thấy rõ động cơ của những người đã mang tới bệnh dịch tiêu diệt tới 90% dân số của 1 nền văn hoá. Tạm biệt Châu Mỹ và trở lại Anh, chúng ta gặp những người thợ kim hoàn London và khắc tinh của bọn làm tiền giả, cha đẻ của chế độ bản vị Vàng, một nhà khoa học nổi tiếng với thuyết Vạn vật hấp dẫn, nhiều công trình về quang học và đặc biệt có niềm đam mê kín đáo với thuật giả kim. Ở các chương sau, tác giả cho ta thấy ước vọng tạo ra vàng của các nhà giả kim đã đóng góp thế nào vào nền hoá học thế giới, lòng tham con người đã khiến Cơn sốt Vàng và Hai cuộc chiến tranh thế giới đảo ngược trật tự cũng như đời sống xã hội ra sao. Các chương cuối là những góc nhìn về tương lai của vàng, sự ảnh hưởng của vàng tới nền kinh tế hiện đại và lời kết.
Một tuần với cuốn sách này, mình thấy không uổng phí một giây vì những kiến thức mình nạp vào đầu. Tuy tên cuốn sách là Lịch sử bí mật của Vàng. Nhưng những kiến thức mình thu lượm được không chỉ thuần về lịch sử mà là cả chính trị, văn hoá, kinh tế, đạo đức và khoa học. Một chút định hướng cho tương lai và một góc nhìn thú vị trong lĩnh vực đầu tư.
Nếu bạn là một độc giả đam mê nghiên cứu lịch sử, địa chính trị, kinh tế học thì mình nghĩ đây là một cuốn sách mà bạn nên đọc. Cuối cùng, mình xin gửi lời cảm ơn tới O+ và các CTV đã cho mình cơ hội được trải nghiệm cuốn sách đáng giá này.
